
نگاه دیگران چقدر خرج دارد؟
گزیدهای از «نظریهٔ طبقهٔ مرفه»، فصل پوشاک؛ دربارهٔ هزینهٔ آبرومند به نظر رسیدن.
راههای دیگرِ نشاندادنِ موقعیتِ مالی نیز بهخوبی به هدفشان میرسند، و چنین راههایی همیشه و همهجا رواج دارند؛ اما خرجکردن برای پوشاک، نسبت به بیشترِ آن راهها این مزیت را دارد که لباسِ ما همواره در معرضِ دید است و در نخستین نگاه، نشانهای از موقعیتِ مالیِ ما به همهٔ ناظران میدهد.
همچنین درست است که خرجکردن با هدفِ آشکارِ خودنمایی، در پوشاک روشنتر از دیگر حوزههای مصرف دیده میشود و شاید از همهٔ آنها فراگیرتر باشد. کسی در پذیرفتنِ این سخنِ آشنا مشکلی ندارد که بخشِ عمدهٔ هزینهای که همهٔ طبقات برای لباس میکنند، برای داشتنِ ظاهری آبرومند است، نه برای محافظت از بدن.
و احتمالاً در هیچ زمینهٔ دیگری، عقبماندن از معیارِ عرفِ اجتماعی، به اندازهٔ پوشاک حسِ ژولیدگی و مندرسبودن به ما نمیدهد.
دربارهٔ پوشاک، حتی بیش از بیشترِ اقلامِ دیگرِ مصرف، این نکته صدق میکند که مردم محرومیتِ چشمگیری را در آسایش یا ضروریاتِ زندگی میپذیرند تا از عهدهٔ آن مقدار مصرفِ اسرافآمیزی برآیند که مناسب شمرده میشود؛ چنانکه در اقلیمی نامساعد، بههیچوجه نامعمول نیست که مردم برای خوشپوش به نظر رسیدن، لباسی بپوشند که بهقدرِ کافی گرمشان نمیکند.